ខ្មែរមានសាមគ្គីរស ជាមេរៀនប្រវត្តិសាស្ត្រ និងអនាគតរបស់កុលបុត្រកម្ពុជា

ខ្មែរលើ ខ្មែរក្រោម ខ្មែរកណ្តាល គឹខ្មែរតែមួយ

សាមគ្គីភាពខ្មែរ៖ កម្លាំងដែកថែបការពារបូរណភាពទឹកដី ប្រវត្តិសាស្ត្របានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ថា ប្រទេសជាតិមួយអាចរឹងមាំទៅបាន លុះត្រាតែប្រជាជាតិទាំងមូលមាន សាមគ្គីភាព ជាធ្លុងមួយ។ សម្រាប់កម្ពុជា សាមគ្គីជាតិមិនមែនគ្រាន់តែជាពាក្យស្លោកឡើយ ប៉ុន្តែវាគឺជា «អាវុធដ៏ស័ក្តិសិទ្ធិ» ក្នុងការការពារទឹកដីពីការឈ្លានពានគ្រប់ទម្រង់។

១. មេរៀនពីប្រវត្តិសាស្ត្រុ

នៅពេលណាដែលខ្មែរបែកបាក់គ្នា ពេលនោះសត្រូវតែងតែឆ្លៀតឱកាសឈ្លានពាន និងកាត់ទឹកដីយកទៅគ្រប់គ្រង។ ប៉ុន្តែ នៅពេលដែលខ្មែររួបរួមគ្នា មិនថាខ្មែរលើ ខ្មែរកណ្តាល ឬខ្មែរក្រោម ក្រោមដំបូលសន្តិភាព និងការដឹកនាំតែមួយ កម្ពុជាតែងតែអាចរក្សាបាននូវឯករាជ្យភាព និងអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួនយ៉ាងមាំមួន។

២. សាមគ្គីភាពក្នុងសម័យទំនើប

ការការពារទឹកដីក្នុងសម័យនេះ មិនមែនមានន័យតែលើសមរភូមិប្រយុទ្ធនោះទេ ប៉ុន្តែគឺការការពារតាមរយៈ៖
• ការយល់ដឹងពីប្រវត្តិសាស្ត្រ និងវប្បធម៌៖ ដូចដែលបានរៀបរាប់ក្នុង «អារម្ភកថា» នៃសៀវភៅជំនឿទំនៀមទម្លាប់ ការយល់ដឹងពីឫសគល់របស់ខ្លួន ធ្វើឱ្យយើងស្រឡាញ់ជាតិកាន់តែខ្លាំង។
• ការអភិវឌ្ឍតាមព្រំដែន៖ ការប្រែក្លាយតំបន់ព្រំដែនឱ្យទៅជាតំបន់សេដ្ឋកិច្ច សន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍ គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រការពារទឹកដីដ៏មានប្រសិទ្ធភាពបំផុត។
• ស្មារតីមនសិការជាតិ៖ ការជឿជាក់លើសមត្ថភាពកងទ័ព និងការគាំទ្ររាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនដោយសន្តិវិធី និងច្បាប់អន្តរជាតិ។

៣. សារសំខាន់នៃឯកភាពជាតិ

សាមគ្គីភាពគឺជាមហាកំផែង ដែលសត្រូវមិនអាចទម្លាយបាន។ បុព្វបុរសខ្មែរបានលះបង់សាច់ស្រស់ឈាមស្រស់ ដើម្បីរក្សាដីមរតកនេះឱ្យយើង។ ក្នុងនាមជាកូនចៅជំនាន់ក្រោយ យើងត្រូវបន្តវប្បធម៌ចែករំលែក យោគយល់ និងរួបរួមគ្នា ដើម្បីឱ្យកម្ពុជាក្លាយជាប្រទេសដែលមានអធិបតេយ្យភាពពេញលេញ និងគ្មានសត្រូវណាហ៊ានបំពាន។

«សាមគ្គីរស់ បែកបាក់សាមគ្គីស្លាប់» — នេះគឺជាសច្ចធម៌ដែលកូនខ្មែរគ្រប់រូបត្រូវចងចាំក្នុងចិត្តជានិច្ច ដើម្បីការពារទឹកដីអង្គរដ៏បវរនៃយើង។

សម្រង់សាមគ្គី

១. ឫសគល់នៃកម្លាំងជាតិ

«សត្រូវអាចទម្លាយបន្ទាយបេតុងបាន ប៉ុន្តែមិនអាចទម្លាយបន្ទាយសាមគ្គីដែលចាក់ឫសក្នុងដួងចិត្តកូនខ្មែរបានឡើយ។»

២. តម្លៃនៃសន្តិភាព

«សន្តិភាពមិនមែនបានមកដោយការសុំនោះទេ ប៉ុន្តែបានមកដោយការលះបង់ និងការរួបរួមការពារទឹកដីយ៉ាងប្តូរផ្តាច់។»

៣. មនសិការកងទ័ព

«កងទ័ពដែលខ្លាំងបំផុត មិនមែនជាកងទ័ពដែលមានអាវុធទំនើបបំផុតនោះទេ ប៉ុន្តែគឺជាកងទ័ពដែលមានទឹកចិត្តស្នេហាជាតិ និងការគាំទ្រពីប្រជាជនខ្ពស់បំផុត។»

៤. សាមគ្គីភាពជាអំណាច

«បើខ្មែរម្នាក់ៗជាចង្កឹះមួយដើម សត្រូវប្រាកដជាបំបាក់យើងបានដោយងាយ ប៉ុន្តែបើខ្មែរយើងចងគ្នាជាបាច់ សត្រូវណាក៏មិនអាចបំបាក់យើងបានដែរ។»

៥. កេរមរតកដូនតា

«ដីដែលយើងជាន់ សុទ្ធតែជាសាច់ស្រស់ឈាមស្រស់របស់បុព្វបុរស។ ការការពារទឹកដីមិនមែនជាជម្រើសទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាកាតព្វកិច្ចវិសុទ្ធរបស់កូនខ្មែរគ្រប់ជំនាន់។»